Kategorija: Novac

Ministarstvo finansija Republike Srpske saopštilo je da će danas biti isplaćeni borački dodatak i invalidnine za maj, kao i mjesečne naknade za korisnike socijalnih davanja, tuđe njege i pomoći, te podrška za višečlane porodice iz kategorija četiri plus koji su stekli pravo po osnovu Zakona o podršci nezaposlenim članovima višečlanih porodica.

Za sve ove isplate, kako se dodaje, u budžetu je obezbijeđeno ukupno 46,5 miliona KM.

“Za isplatu mjesečnog boračkog dodatka i invalidnine namijenjeno je 35 miliona KM, dok se šest miliona KM isplaćuje po Zakonu o socijalnoj zaštiti. Tuđa njega i pomoć se po ovom zakonu doznačava opštinama i gradovima koji vrše isplatu korisnicima prava na području svoje lokalne zajednice”, naveli su iz Ministarstva.

Penzioni sistemi širom svijeta suočavaju se sa problemom malog broja osiguranika, a odnos osiguranik – korisnik sve je nepovoljniji.

Optimalno, da bi penzioni sistem bio stabilan, trebalo bi da bude sedam osiguranika na jednog korisnika penzija, međutim, danas, u svijetu, taj odnos nema gotovo niko.

Kada je riječ o zemljama bivše Jugoslavije, najbolji odnos osiguranik – korisnik ima Crna Gora gdje na 2,21 osiguranika dolazi jedan penzioner.

Odmah iza njih je Srbija gdje na jednog penzionera dolazi 1,7 osiguranika, a zatim slijede Sjeverna Makedonija gdje je odnos osiguranik – korisnik 1,62 na prema jedan.

Trenutno, najrazvijenija zemlja bivše Jugoslavije, Slovenija, ima odnos od 1,55 osiguranika na jednog penzionera dok je u Hrvatskoj to 1,39 korisnika na jednog penzionera.

BiH najgora od zemalja bivše Jugoslavije

Ubijedljivo, najgori rezultat je u Bosni i Hercegovini gdje u Federaciji BiH na jednog penzionera dolazi 1,22 zaposlenih dok je u Republici Srpskoj taj odnos još nepovoljniji i na jednog penzionera dolazi 1,17 zaposlenih.

U bivšoj Jugoslaviji bilo je 2,7 osiguranika na jednog korisnika prava penzija dok je trenutno u većini zemalja EU odnos dva zaposlena na jednog penzionera.

Mladen Milić, direktor Fonda PIO rekao je da je penzijski sistem u Republici Srpskoj stabilan i da se sva primanja redovno isplaćuju te da trenutno ima preko 290.000 penzionera i preko 330.000 osiguranika.

“Sve obaveze servisiramo redovno i trudimo se da sve obaveze završimo na vrijeme”,  rekao je Milić.

Naveo je da se rješenje za penziju sada dobija brže.

“Sve zahvaljujući novom integirsanom sistemu, kao i zaposlenima. Postupak rješenja za penziju završavamo za 26 dana i najbolji smo na području bivše jugoslavije”, izjavio je Milić dodajući da je najbolja filijala u Trebinju koja postupak rješava za deset dana, dok se najduže čeka u Bijeljini i to 36 dana.

Milić je rekao da je u Fondu PIO 2014. godine pušten u rad integrisani sistem putem kojeg se može vidjeti ko je šta radio, ko je nešto arhivirao i koliko koji predmet je u radu.

“Radimo na edukaciji kadrova. Svaki dokument koji ulazi u pisani formi u bilo kojoj poslovnici, on se odmah skenira i trajno se pohranjuje u trajne baze Fonda”, rekao je Milić.

Vanredno usklađivanje penzija

Govoreći o eventualnom povećanju penzija, Milić je rekao da je Fond PIO Republike Srpske jedini Fond na prostoru bivše Jugoslavije koji je u kalendarskoj godini isplatio 12 penzija, navodeći da je 12. penzija u Republici Srpskoj isplaćena 28. decembra.

“Penzije će I dalje biti redovne. U posljednjih 12 godina smo imali 22 usklađivanja penzija i sabirajući procente to je 73,21 posto. Ove godine u januaru smo imali redovno usklađivanje od šest posto, i predsjednik Republike i premijer Vlade rekli su da je u planu i vanredno usklađivanje od avgustovske penzije do nekih tri posto ali da će se pratiti parametri. Za sada prikupljanje doprinosa ide sa planom”, rekao je Milić.

On je rekao da su potraživanja Fonda PIO preko 460 miliona KM, a isplata za jedan mjesec u bruto iznosu je 160 miliona KM. Veliki dužnici su zdravstvene ustanove i oko 140 miliona KM se potražuje samo od bolnica.

Sa skupa koji je organizovala Američka trgovačka komora u BiH apelovano je na vlasti da ponude alternative u pogledu nestabilnih zdravstvenih sistema i evidentno neodrživih entitetskih penzionih sistema.

Na okruglom stolu pod nazivom “Kako do održivog penzionog i zdravstvenog sistema – osiguranje kao dio rješenja”, a kojem su prisustvovali predstavnici misije EU u BiH, ambasade SAD u BiH, Agencije za nadzor osiguranja F BiH te Stručnog savjeta Agencije, Agencije za osiguranje RS, Udruženja poslodavaca F BIH, Privredne komore F BiH te Udruženja osiguravajućih društava FBiH i Republike Srpske istaknuto je da penzioni i zdravstveni sistemi imaju najveće izazove u regiji, i jedini koji nemamo nikakve poreske olakšice za alternativna rješenja.

Na okruglom stolu istaknuto je da poslodavci i građani imaju veliku zabrinutost, i da dok se ne dese ozbiljne reforme zdravstvenih i penzionih sistema, koje se ne naziru na političkim agendama, neophodno je obezbijediti adekvatne alternative po uzoru na zemlje regiona.

U tom smislu, prisutni su razmatrali inicijative o poreskim olakšicama za građane koji ugovaraju dodatnu penzionu i zdravstvenu zaštitu za sebe i svoje porodice, kao i poreske olakšice za poslodavce koji svojim radnicima žele ugovoriti dobrovoljna penziona, životna ili zdravstvena osiguranja.

Konstatovano je da u odnosu na Srbiju i Hrvatsku gdje su takve poreske olakšice odavno implementirane, u Republici Srpskoj postoje određene prolongacije poreskih obaveza za penziona i životna osiguranja građana, ali ne i poslodavaca, dok u Federaciji BiH ne postoje nikakve poreske olakšice, niti za građane niti za poslodavce.

“Harmonizacija poreskih propisa u zemlji, uvođenje dokazano korisnih mehanizama poreskih olakšica implementiranih u regiji, smanjivanje pritiska na preopterećene javne zdravstvene i penzione sisteme, unaprjeđenje životnog standarda građana te posljedično smanjivanje odliva mladih ljudi, glavni su ciljevi današnjeg okruglog stola.”, poručili su organizatori.

Učesnici su usaglasili i zaključke sa konkretnim prijedlozima izmjena propisa o porezu na dohodak i poreza na dobit, i u narednim danima uputuće ih entitetskim ministarstvima finansija.

Mirovina ili penzija utvrđuju se prema jasno definisanim pravilima koja uzimaju u obzir radni staž, visinu primanja i posebne okolnosti svakog osiguranika u Federaciji Bosne i Hercegovine.

Način obračuna regulisan je Zakonom o PIO-u, a krajnji iznos zavisi od ličnih bodova i vrijednosti općeg boda.

Lični bodovi osiguranika sabiraju se na osnovu godina i mjeseci staža, kao i eventualnog posebnog staža, a zatim množe s iznosom općeg boda koji trenutno iznosi 14 KM. Što je radni staž duži i plate više, to je iznos mirovine viši.

Koeficijent koji se koristi za izračun dobija se upoređivanjem plata koje je osiguranik primao tokom života sa prosječnim platama u Federaciji BiH, izuzimajući ratne godine i godinu ostvarivanja prava.

Ako u sistemu nedostaju podaci o platama za pojedine godine, koristi se podatak iz prethodne ili naredne godine.

Mirovina i penzija se izračunavaju isto i u slučaju invalidnosti, s tim da se kod povrede na radu ili profesionalne bolesti automatski priznaje puni radni staž od 40 godina, bez obzira na stvarno trajanje.

Kod kombinovanih uzroka invalidnosti, izračun se vrši proporcionalno u odnosu na uzroke invalidnosti.

Porodična penzija, koja pripada članovima porodice nakon smrti osiguranika, određuje se na osnovu penzije koju je osiguranik imao ili bi imao na dan smrti.

Ukupan iznos zavisi od broja članova koji ostvaruju pravo, i kreće se od 70 do 100 posto osnovnog iznosa.

Bez obzira da li se radi o starosnoj, invalidskoj ili porodičnoj, svaki obračun mirovine i penzije počiva na preciznim pravilima koja osiguravaju jednaka prava za sve osiguranike.

(Izvor vijesti: RTV Slon)