Kategorija: Društvo

Javne zdravstvene ustanove u Republici Srpskoj duguju Fondu penzijskog osiguranja /PIO/ 174 miliona KM, što ih svrstava u najveće dužnike, a slijede ih privatna preduzeća sa 120 miliona KM duga, rekao je direktor Fonda Mladen Milić.

Milić je naveo da preduzeća u stečajnom ili likvidacionom postupku duguju 89 miliona, kao i da enormno visok dug i dalje imaju samostalni preduzetnici i zanatlije, i to gotovo 92 miliona KM.

Na konferenciji za novinare na kojoj je predstavljen izvještaj o radu za prošlu godinu, Milić je naveo da su u 2023. godini imali do sada najveće prihode po osnovu doprinosa od 1,362 milijarde KM.

“To je za 15,08 odsto više odnosu na 2022. godinu. Na drugoj strani, rashodi su iznosili milijardu i 641 milion KM, odnosno rasli su za 18,56 odsto u odnosu na 2022. godinu“, rekao je Milić.

Prema njegovim riječima, ukupno nedostajuća sredstva koja su obezbjeđena iz budžeta, u skladu sa Zakonom o PIO, iznose 279.000.000 KM, što je za 41,62 odsto više u odnosu na 2022. godinu kada je nedostajalo 197.000.000 KM.
Milić je rekao da su 2023. godinu završili sa 282.500 korisnika prava, da je prosječna samostalna penzija iznosila 540,50 KM i da je bila veća za 17,33 odsto u odnosu godinu prije.

Prosječna penzija za 40 i više godina staža u 2023. godini iznosila je 808 KM i veća je za 14,7 odsto u odnosu na 2022, a najniža penzija za 40 i više godina staža bila je 550 KM i veća je za 13,5 odsto u odnosu na penziju u 2022. godini.

Kada su u pitanju rashodi, Milić je naveo da se 88,7 miliona KM odnosilo na namirenje na svih pet nivoa najniže penzije, odnosno zagarantovane penzije. Takvih korisnika na kraju prošle godine bilo je 73.000, dodao je Milić.
Ukazao je da se u strukturi prava povećava procenat starosnih penzija koji je na kraju prošle godine iznosio 62,17 i veći je za 1,17 odsto u odnosu na kraj 2022. godine.

On je dodao da u 29.000 zahtjeva za ostvarivanje prava na penziju spada ponovni obračun penzije za korisnike koji su imali prijavu na osiguranje u toku 2022. godine.

“U odnosu na 2022. godinu zabilježen je rast od čak 16,5 odsto više ovih zahjeva”, rekao je Milić i dodao da je ključni razlog u tome što veliki broj osiguranika koji su u proteklom Odbrambeno-otadžbinskom ratu imali između 30-35 do 40 godina, sada ispunjava uslove za ostvarivanje prava za starosnu penziju.

On je naveo i da su na dan 31. decembar u nekoj vrsti radnog angažmana imali 8.053 penzionera, korisnika prava na starosnu ili invalidsku penziju koji su bili prijavljeni na obavezno osiguranje po osnovu Zakona o PIO i za koje su plaćeni doprinosi za PIO.

Kada je riječ o rješavanje prava od ino-nosilaca osiguranja, Milić je naveo da potražuju ukupno 1.836 potvrda o stažu, od čega se 649 odnosi na uslov za dalje postupanje kada je riječ o Fondu PIO.

“Mi u tom slučaju ništa ne možemo da radimo niti možemo donijeti rješenje o ostvarivanju prava sve dok ne dobijemo tu potvrdu”, rekao je Milić.

Za 2024. godinu Milić je rekao da se nastavlja štednja na svim poljima kao i unapređenje i poboljšanje svih procesa.

On je naglasio da je Glavna lužba za reviziju javnog sektora je u januaru zaključno sa jučerašnjim danom vršila reviziju usklađenosti i aktivnosti finasijskih trasakcija i informacija iskazanih u finansijskim izvještajima i iskazala pozitivno mišljenje o radu i poslovanju Fonda PIO.

I dok većina manjih gradova u BiH nema Centra za zdravo starenje, pozitivan primjer dolazi iz Modriče. U ovoj opštini Centar za zdravo staranje funkcioniše još od 2015. godine.

Prema riječima Svjetlana Gajić, koja je voditelj Centra za zdravo starenje u Modriči, ovaj Centar trenutno okuplja 130 članova i svi su stariji od 60 godina.

Prvenstvena uloga centra je poboljšanje kvaliteta života osoba treće životne dobi kao i njihova socijalna uključenost.

“U našem centru imamo razne aktivnosti koje smo podijelili kroz sekcije. Prva i osnovna sekcija je preventivno-korektivna gimnastika koju provodimo svakodnevno kroz vježbe prilagođene njihovom zdravstvenom stanju. Također, naši članovi imaju mogućnost da u svakom trenutku provjere krvni pritisak, da izmjere šećer i tjelesnu težinu. Povremeno organizujemo i dolazak ljekara iz Doma zdravlja Modriča koji drže predavanje na razne teme koje su bliske njihovom zdravstvenom stanju”, ističe Gajićeva.

Osobe treće životne dobi mogu usvojiti ili unaprijediti svoja znanja iz oblasti informatičke pismenosti što im olakšava kontakt sa njihovom rodbinom i prijateljima. Tu su još muzička, kulinarska i kreativna sekcija koje djeluju u ovom centru.

“S obzirom da su to osobe koje su starije od 60 godina i imaju mnogo iskustva sa tradicionalnim ručnim radovima, imamo tu časove pletenja, heklanja, veza kao i razne radionice kao što su dekupaž, radionice za slikanje. Od početka otvaranja imamo određeni broj članova koji su redovni i koji dolaze svakodnevno jer na taj način centar je u stvari njihova druga kuća u kojoj se osjećaju korisno, aktivno, a samim tim i poboljšavaju i održavaju kvalitet svog života”, pojašnjava Gajićeva.

Ovaj Centar za zdravo starenje se finansira kroz određenu podršku opštine Modriča, ali i projektima koje sami implementiraju. Ističu da trenutni kapaciteti prostora koji imaju ne zadovoljavaju sve njihove potrebe jer imaju veliki broj članova. Kako su pojasnili očekuju da se i ovaj problem uskoro riješi.

Iako su jedini centar ovog tipa u Republici Srpskoj nadaju se da će njihov primjer uskoro slijediti i druge opštine/gradovi. Kako je na kraju pojasnila Svjetlana Gajić, penzioneri zaista zaslužuju ovakve centre koji im mogu omogućiti kvalitetan i ispunjen život.

(Izvor i foto: zosradio.ba)

Korisnici penzija federalnog zavoda MIO svoju penziju mogu podizati osobno ili putem opunomoćene osobe.

“U slučaju isplate putem punomoći, korisnik je obvezan potpisati punomoć kod mjerodavnog tijela (opština) kojom ovlašćuje drugu osobu da može u njeno ime podizati penzije i uputnice kod isplatitelja (pošte,banke)”, navode iz Fonda MIO-PIO.

Opunomoćena osoba obvezna je, s navedenom punomoći, obratiti se mjerodavnoj županijskoj službi Federalnog zavoda za MIO radi potpisivanja dodatnih obrazaca („zahtjev za isplatu putem punomoći“ i „izjava“).

Iz Fonda napominju da se punomoć mora obnavljati svakih šest mjeseci, jer će u suprotnom isplata penzija biti obustavljena.

Regulatorna komisija za energetiku Republike Srpske izmijenila je Odluku o tarifnim stavovima za javno snabdijevanje električnom energijom s ciljem sprovođenja odluke Ustavnog suda Srpske, a cijena struje ostala je ista, saopšteno je iz ove komisije.

Komisija je izmijenila osporenu tačku 2 u Odluci o tarifnim stavovima za javno snabdijevanje, te utvrdila tarifne stavove za javno snabdijevanje električnom energijom za pojedine kategorije potrošnje i grupe kupaca definisane tarifnim sistemom za prodaju električne energije i korištenje distributivne mreže.

Ovom odlukom obezbijeđeno je da se svi kupci iz kategorije potrošnje “domaćinstva” u Srpskoj snabdijevaju električnom energijom pod jednakim i unaprijed poznatim uslovima u skladu sa Tarifnim sistemom za prodaju električne energije i korištenje distributivne mreže, čime je ispoštovan Zakon o električnoj energiji, a time i odluka Ustavnog suda.

Osim toga, Komisija je imala u vidu potrebu zaštite krajnjih kupaca i postepenosti promjena cijena za krajnje kupce iz kategorije domaćinstva u prelaznom periodu 2022-2024. godine u toku koga je cijena nabavke električne energije još uvijek regulisana kako je propisano Zakonom o električnoj energiji.

Izmjene i dopune Tarifnog sistema za prodaju električne energije i korišćenje distributivne mreže pogledajte OVDЈE.

(Foto ilustracija: yandex)

U slučaju smrti osiguranika, članovi njegove porodice mogu ostvariti pravo na penziju, no da li znate pod kojim uslovima, odnosno šta je potrebno da ispune u Republici Srpskoj?

Ko može ostvariti ovo pravo?

Prema Zakonu o penzijskom i invalidskom osiguranju RS, pravo na porodičnu penziju imaju članovi porodice umrlog osiguranika koji je na dan smrti ispunjavao uslove za starosnu ili invalidsku penziju te članovi porodice umrlog korisnika starosne ili invalidske penzije.

Članovima porodice umrlog osiguranika, odnosno korisnika penzije, smatraju se:

• bračni supružnik (udovica, odnosno udovac),
• razvedeni bračni supružnik ili vanbračni supružnik, ako mu je pravosnažnom presudom suda dosuđeno pravo na izdržavanje,
• dijete, rođeno u braku ili van braka, usvojeno ili pastorak,
• dijete bez oba roditelja ili dijete kome su oba roditelja potpuno i trajno nesposobni za privređivanje, koje je osiguranik ili korisnik penzije izdržavao do svoje smrti, i
• roditelj (otac i majka, očuh i maćeha, usvojilac) koje je osiguranik ili korisnik penzije izdržavao do svoje smrti.

Evo kada udovica ima pravo na porodičnu penziju:

1. ako je na dan smrti supruga navršila 50 godina života,
2. ako je na dan smrti supruga bila potpuno nesposobna za privređivanje, odnosno ako je takva nesposobnost nastala u roku od jedne godine od dana smrti supruga,
3. ako je poslije smrti supruga ostalo jedno ili više djece koja imaju pravo na porodičnu penziju, a ona obavlja roditeljske dužnosti prema toj djeci.

Dalje slijedi:

• udovica koja u toku korišćenja prava na porodičnu penziju ostvarenu u skladu sa stavom 1. t. b) i v) ovog člana navrši 50 godina života zadržava pravo na porodičnu penziju.
• udovica kojoj pravo na porodičnu penziju ostvarenu u skladu sa stavom 1. tačka v) ovog člana prestane prije navršenih 50, ali poslije navršenih 45 godina života, može ponovo ostvariti pravo na porodičnu penziju kad navrši 50 godina života.
• udovica koja nije ostvarila pravo na porodičnu penziju u skladu sa stavom 1. tačka v) ovog člana, iako je ispunjavala uslove, može ostvariti pravo na porodičnu penziju i nakon prestanka prava na porodičnu penziju djece, pod uslovima utvrđenim ovim zakonom.
• udovica koja u toku korišćenja prava na porodičnu penziju, ostvarenu u skladu sa stavom 1. tačka v) ovog člana, postane potpuno nesposobna za privređivanje zadržava pravo na porodičnu penziju dok postoji takva nesposobnost.
• udovica koja u toku korišćenja prava u skladu sa stavom 5. ovog člana navrši 50 godina života zadržava pravo na porodičnu penziju.
• udovica koja do smrti supruga nije navršila 50, ali je imala navršenih 45 godina života, ima pravo na porodičnu penziju kad navrši 50 godina života.
• udovica koja je do smrti supruga ili do prestanka prava na porodičnu penziju navršila 45 godina života ima pravo na porodičnu penziju prije navršenih 50 godina života, ako postane potpuno nesposobna za privređivanje.
• udovica ima pravo na porodičnu penziju i kad je dijete osiguranika, odnosno korisnika penzije, rođeno nakon njegove smrti.

Evo kada udovac ima pravo na porodičnu penziju:

1. ako je na dan smrti supruge navršio 60 godina života,
2. ako je na dan smrti supruge bio potpuno nesposoban za privređivanje, odnosno ako je takva nesposobnost nastala u roku jedne godine od dana smrti supruge,
3. ako je poslije smrti supruge ostalo jedno ili više djece koja imaju pravo na porodičnu penziju, a on obavlja roditeljske dužnosti prema toj djeci.

Dalje se navodi:

• udovac koji u toku korišćenja prava na porodičnu penziju, ostvarenu u skladu sa stavom 1. t. b) i v) ovog člana, navrši 60 godina života zadržava pravo na porodičnu penziju.
• udovac kome pravo na porodičnu penziju ostvarenu prema odredbama stava 1. tačka v) ovog člana prestane prije navršenih 60, ali poslije navršenih 55 godina života, može ponovo ostvariti pravo kad navrši 60 godina života.
• udovac koji nije ostvario pravo na porodičnu penziju u skladu sa stavom 1. tačka v) ovog člana, iako je ispunjavao uslove, može ostvariti pravo na porodičnu penziju i nakon prestanka prava na porodičnu penziju djece, pod uslovima utvrđenim ovim zakonom.
• udovac koji u toku korišćenja prava na porodičnu penziju ostvarenu u skladu sa stavom 1. tačka v) ovog člana postane potpuno nesposoban za privređivanje zadržava pravo na porodičnu penziju dok postoji takva nesposobnost.
• udovac koji u toku korišćenja prava u skladu sa stavom 5. ovog člana navrši 60 godina života zadržava pravo na porodičnu penziju.
• udovac koji do smrti supruge nije navršio 60, ali je imao navršenih 55 godina života, ima pravo na porodičnu penziju kad navrši 60 godina života.
• udovac koji je do smrti supruge ili do prestanka prava na porodičnu penziju navršio 55 godina života ima pravo na porodičnu penziju prije navršenih 60 godina života ako postane potpuno nesposoban za privređivanje.

Evo kada dijete ima pravo na porodičnu penziju:

• dijete ima pravo na porodičnu penziju do navršenih 15 godina života.
• poslije navršenih 15 godina života dijete ima pravo na porodičnu penziju do završetka redovnog školovanja, ali najkasnije do navršenih 26 godina života.
• redovnim školovanjem, u smislu ovog zakona, ne smatra se školovanje u školi istog ili nižeg stepena obrazovanja od škole koju je dijete završilo.
• dijete kod koga nastupi nesposobnost za samostalan život i rad prije 15. godine života ima pravo na porodičnu penziju dok ta nesposobnost traje.
• dijete kod koga nesposobnost za privređivanje nastupi poslije 15. godine života, a prije smrti osiguranika, odnosno korisnika penzije ima pravo na porodičnu penziju ako ga je osiguranik, odnosno korisnik penzije, izdržavao do svoje smrti.
• dijete kod koga u toku korišćenja prava na porodičnu penziju nastupi nesposobnost za samostalan život i rad ili nesposobnost za privređivanje zadržava pravo na penziju dok ta nesposobnost traje.
• nesposobnost za samostalan život i rad postoji kada se lice zbog vrste i težine fizičkog ili mentalnog oštećenja ili vrste i težine psihičke bolesti ne može osposobiti za obavljanje najjednostavnijih poslova.

Više o ovome čitajte na LINKU.

(Izvor: nezavisne.com)

Načelnik opštine Čelinac Vlado Gligorić i predsjednik čelinačkog Udruženja penzionera Nikola Kovačić potpisali su danas ugovor o dodjeli sredstava granta za sufinansiranje projekta materijalne pomoći penzionerima.

Gligorić je ovom prilikom rekao da će sredstva granta u iznosu od 28.000 KM najbrojnijem čelinačkom udruženju biti doznačavana na osnovu javnog poziva, koji je bio otvoren u februaru.

Predsjednik čelinačkog Udruženja penzionera Nikola Kovačić zahvalio je predstavnicima lokalne vlasti u ime svih članova udruženja, ističući da im sredstva granta mnogo znače za podjelu novčane pomoći penzionerima, ali i za sprovođenje programskih aktivnosti udruženja kojih, kako kaže, imaju tokom cijele godine, prenosi Srna.

“Predsjednici mjesnih udruženja penzionera već su od sutra na terenu, u redovnoj proljećnoj akciji podjele jednokratne novčane pomoći svojim socijalno ugroženim članovima”, istakao je Kovačić.

Udruženje penzionera opštine Čelinac broji 2.953 člana.